Berichten

Sander @s40box, Pieter Schaper @oude_kooi
, , ,

Blunder minister Nieuwenhuizen (VVD): “Ballonnen oplaten mag”

Amsterdam, 30 november 2018 — Tijdens het wetgevingsoverleg water met de Tweede Kamer op 26 november deed minister Cora van Verkeer en Waterstaat (VVD) een opmerkelijke uitspraak over het oplaten van ballonnen. Twee dagen eerder waren door fractievoorzitter Klaas Dijkhoff van haar partij op het partijfestival in Den Bosch 500 met helium gevulde latex ballonnen opgelaten. In reactie op die actie vroeg het Kamerlid Christine Teunissen (Partij voor de Dieren) of de minister bereid was om het oplaten van ballonnen te zien als het achterlaten van zwerfvuil, wat immers verboden is. De minister antwoordde dat het van belang is dat het om afbreekbare ballonnen gaat en dat het aan organisaties zelf is om een afweging te maken deze al dan niet op te laten. Luister hier het debat terug (op 5.40).

Het is hoog tijd het geheugen van de minister wat op te frissen.

De Partij voor de Dieren heeft al in december 2014 in een destijds aangenomen motie de regering verzocht  “gemeenten op te roepen om het oplaten van ballonnen actief te ontmoedigen”, aangezien “afval van ballonnen bijdraagt aan de plasticsoep” en “in verschillende gemeenten regelmatig evenementen plaatsvinden waarbij ballonnen worden opgelaten”. Naar aanleiding daarvan heeft het kabinet TNO onderzoek laten doen naar de hoeveelheid latex ballonnen die in Nederland gevuld met helium worden opgelaten en de gevolgen daarvan. Volgens TNO waren dat er in 2014 naar schatting 1 miljoen. De plek waar de ballon neerdaalt, bepaalt hoe snel het latex vergaat. In zee kan dat een aantal jaren duren. De plastic linten vergaan niet. Ballonresten horen tot de meest gevonden items op het strand.

Uit de Europese Kaderrichtlijn Mariene Strategie is bovendien een breed pakket maatregelen voortgekomen voor het bereiken van een “goede milieutoestand” van het Nederlandse deel van de Noordzee. Een van die maatregelen is dat het “kabinet wil dat het aantal ballonnen dat wordt opgelaten, vermindert”. De voorganger van minister Nieuwenhuizen vervolgt (in de Voortgangsrapportage 2016 van het programma ‘Van Afval Naar Grondstof’): “Om dat te realiseren, zet het kabinet in op bewustwording bij de burger en bij gemeenten over de problematiek van ballonresten in het mariene milieu. Gemeenten zijn bijvoorbeeld verantwoordelijk voor het afgeven van vergunningen voor evenementen waar mogelijk grote hoeveelheden ballonnen worden opgelaten. Ik merk dat steeds meer gemeenten zich bewust zijn van deze problematiek en geen vergunningen meer afgeven als een ballonoplating gepland staat. Daarnaast informeren gemeenten hun burgers over alternatieven. Ik blijf deze lijn volgen en zal de gemeenten, en via gemeenten ook de burger, informeren over de uitkomsten van het TNO-onderzoek”.

Een verontruste burger die de VVD de vraag stelde hoe het toch in hemelsnaam mogelijk is dat de partij op haar festival in Den Bosch desondanks zoveel ballonnen opliet, kreeg als antwoord: “Wij snappen uw zorgen. Wij hebben voor dit festival de minst schadelijke, biologisch afbreekbare ballonnen besteld. Deze ballonnen zijn met helium gevuld en verpulveren daardoor op grote hoogte door bevriezing en landen in kleine stukjes op de grond in plaats van dat de ballonen in zijn geheel weer naar beneden komen, zoals wel gebeurd met de traditionele plastic ballon. Ik zal niet zeggen dat het niets doet, want het afbreken duurt alsnog langer dan een week, maar wij hebben ons best gedaan om zo verantwoordelijk mogelijk te bestellen”. Een duidelijk broodje aap.

In opdracht van het ministerie van minister Nieuwenhuizen is namelijk in 2015 al onderzoek gedaan naar “Ballonnen in het maritieme milieu”. In dat rapport staat dat “ballonnen stijgen tot een hoogte van 6-8 kilometer waar een deel van de ballonnen barst. Slechts een klein deel (13%) van de ballonnen barst in kleine snippers uit elkaar. De overige 87% van de ballonnen komt in één geheel naar beneden.” En komt een latex ballon in zee terecht dan is die “na 12 maanden nog steeds elastisch”.

Het ballonnenbeleid van het kabinet blijkt een wassen neus. Waar is het vertrouwen in dit beleid als regeringspartij VVD ballonnen met honderden tegelijk oplaat en de minister zegt dat het aan organisaties zelf moet worden overgelaten of dat gedaan wordt?

Het is hoog tijd dat ballonnen die opgelaten worden, beschouwd gaan worden als zwerfvuil. Wie zwerfvuil veroorzaakt, pleegt een economisch delict en zou daarvoor gestraft moeten worden. Teunissen van de Partij voor de Dieren deed een dag na het Kamerdebat aangifte. Nu zal deze principiële vraag door het openbaar ministerie moeten worden beantwoord. Eindelijk.

Foto uit twitter berichten van Pieter Schaper (@oude_kooi) in Vlieland en Sander (@S40box) in Den Bosch. 


Lees ook: Geen proefballon maar proefproces voor VVD

, ,

Geen proefballon maar proefproces voor VVD 

Amsterdam, 26 november 2018 Het had een ludieke actie moeten zijn. Op het VVD-partijcongres van afgelopen zaterdag in Den Bosch liet Klaas Dijkhoff, fractievoorzitter in de Tweede Kamer en beoogd opvolger van premier Rutte 500 proefballonnen op. Aan elke ballon hing een idee.  

Toevallig is Den Bosch een van de gemeenten waar het nog niet verboden is om ballonnen op te laten. Sinds 2014 voert de Nederlandse regering een ontmoedigingsbeleid. Het massaal oplaten van ballonnen wordt ontmoedigd, omdat ze als zwerfvuil neerdalen en bijdragen aan dierenleed en plasticsoep. Maar Dijkhoff ziet dat anders. “De ballonnen verspreiden zich over Nederland, zodat de ideeën zich ook over Nederland kunnen verspreiden”.  

Frans Kapteijns, boswachter in Noord-Brabant, is ziedend en reageerde direct. Het Brabants Dagblad citeert hem: “De VVD had vandaag de mond vol over verandering, duurzaamheid en een schoner milieu, en ondertussen laat Dijkhoff ik weet niet hoe veel ballonnen de lucht in. Die ballonnen ploffen letterlijk overal neer in de natuur. Dieren en vogels eten de ballonnen en de touwtjes op of raken erin verstrikt. Dat weet de VVD, die zich opstelt als de grootste groene partij van Nederland. En dan doen ze nu dit, alsof het ze allemaal niets interesseert. Ik vind het onbestaanbaar.” 

Als er één idee is dat moet neerdalen, dan is het dat het massaal oplaten van ballonnen expliciet verboden moeten worden. Toch kan er nu ook al gehandhaafd worden. Wie zwerfvuil veroorzaakt, en elke ballonoplater doet dat per definitie, kan worden beboet. Boswachter Kapteijns kan als buitengewoon opsporingsambtenaar (BOA) Dijkhoff gewoon beboeten. Dijkhoff is namelijk op heterdaad betrapt en het staat bovendien op film

Welke BOA of poltiebeambtenaar durft een proefproces te beginnen? Dát is nog een goed idee dat zoden aan de dijk zet.  

Foto Maarten Hartman/Trouw


Lees ook: Oranjebond ontmoedigt voortaan oplaten ballonnen koningsdag

,

Oranjebond ontmoedigt voortaan oplaten ballonnen op Koningsdag

Amsterdam, 3 oktober 2018 – Na jarenlang campagne voeren is de Koninklijke Bond van Oranjeverenigingen (KBOV) overstag. De Oranjebond draagt nu als standpunt uit dat het onwenselijk is om ballonnen tijdens Koningsdag op te laten. De KBOV heeft hierover onder andere gesprekken gevoerd met Stichting De Noordzee. De KBOV stimuleert vanaf nu “haar leden om alternatieven voor ballonoplatingen te gebruiken die het Koningsdagfeest of andere festiviteiten feestelijk kunnen inluiden”, aldus een persbericht van de bond. Het gaat om een ontmoedigingsbeleid, omdat de KBOV zelf niets kan afdwingen.

Recent onderzoek van Stichting De Noordzee wijst uit dat slechts 5% van de gemeenten een verbod op het oplaten van ballonnen heeft ingesteld, 6% voert actief een ontmoedingsbeleid en 13% voert een passief ontmoedingsbeleid. Dat betekent dat 76% van de gemeenten geen beleid heeft en dat daar ballonnen zonder problemen mogen worden opgelaten. Nadat de Tweede Kamer in 2014 een motie had aangenomen waarin de regering gevraagd werd om gemeenten op te roepen om het oplaten van ballonen actief te ontmoedigen, is er weinig gebeurd, maar het afgelopen jaar is het aantal gemeenten met een verbod wel gestegen. Uit tellingen van de van het landelijke strandafvalonderzoek blijkt dat er nog altijd gemiddeld 12 ballonresten per 100 meter worden aangetroffen. Uit onderzoek van TNO blijkt dat er jaarlijks circa 230.000 ballonnen in de Noordzee belanden.

Het zijn enkele milieuorganisaties (Plastic Soup Foundation, Kust en Zee, Stichting De Noordzee) die keer op keer het thema aan de orde hebben gesteld en ook een aparte website, dieballongaatnietop.nl, in het leven hebben geroepen. Het is verheugend dat de KBOV nu een standpunt heeft ingenomen. Verwacht mag worden dat daardoor in 2019 veel minder Oranjeverenigingen ballonnen zullen oplaten. Hopelijk leidt het er ook toe dat meer gemeenten het oplaten van ballonnen eenvoudigweg verbieden. Het is daarvoor de hoogste tijd.

Lees ook: Geen enkel effect ontmoedigingsbeleid ballonnen.

Lees ook: Traditie ballonoplaten Koningsdag bijna ten einde?

,

Geen enkel effect ontmoedigingsbeleid ballonnen

Amsterdam, 16 augustus 2018 –Elke zomer wordt het hele Noorzeestrand schoongemaakt door vrijwilligers. De Boskalis Beach Cleanup Tour van Stichting de Noordzee heeft dit jaar speciale aandacht voor ballonresten. De stichting in haar persbericht: “Ballonnen die de lucht in gaan, belanden vaak in zee. Dieren in zee zien het rubber aan voor voedsel en vogels kunnen verstrikt raken in de plastic sierlinten die aan de ballonnen hangen. Daarnaast dragen de linten en plastic ventielen bij aan de plasticsoep.” Totaal werd in 15 dagen 11.163 kilo afval van het strand gehaald waarvan ruim 4.896 ballonresten.

Floris van Hest, directeur van Stichting De Noordzee, kijkt met een dubbel gevoel naar de resultaten: “We zijn ontzettend blij dat we hulp hebben gekregen van zoveel vrijwilligers en er samen voor kunnen zorgen dat 11.163 kilo afval niet in zee terechtkomt. Tegelijkertijd laten deze resultaten zien dat het afvalprobleem nog steeds ontzettend groot is. Het blijft noodzakelijk om het afvalprobleem bij de bron aan te pakken.”

Het is vier jaar geleden dat de Tweede Kamer een motie aannam die de regering vroeg om het massaal oplaten van ballonnen tegen te gaan. Sindsdien voert de regering echter een halfzacht ontmoedigingsbeleid. Massaal oplaten van ballonnen is onwenselijk, maar concrete maatregelen worden aan de gemeenten overgelaten. Stichting De Noordzee heeft vastgesteld dat driekwart van de gemeenten nog altijd niets doet tegen het oplaten van ballonnen. Het verbaast dus niet dat de ballonnen anno 2018 nog steeds in de top 5 staan van meest gevonden afvalitems op het strand.

Waddeneilanden laten zien dat het anders kan en moet. Ameland, Terschelling en Vlieland hebben onlangs een verbod ingevoerd. Ineke van Gent (GroenLinks), burgemeester van Schiermonnikoog, liet bij de start van de Boskalis Beach Cleanup Tour weten ook op haar eiland een verbod te willen.


Lees ook: Traditie ballonoplaten koningsdag bijna ten einde?

,

Noors verbod op helium ballonnen 

Amsterdam, 10 mei 2018 – Op 17 mei viert Noorwegen onafhankelijkheidsdag. Tijdens de feestelijkheden worden normaal gesproken altijd veel ballonnen opgelaten. Maar daar is nu een einde aan gekomen.  

Vorig jaar werd de verkoop van helium ballonnen al verboden in Skien, Porsgrunn, Drammen, Bodø, Kristiansand, Halden and Arendal. De grotere steden Bergen, Haugesund, Tromsø, Fredrikstad, Stavanger en Oslo sloten zich aan. Het aantal is inmiddels gegroeid tot meer dan 30. In geen van deze plaatsen worden nu nog vergunningen afgegeven voor de (straat)verkoop van ballonnen gevuld met helium. De roep om een landelijk verbod werd daardoor steeds luider en het Noorse Parlement heeft zich op 4 mei voor een landelijk verbod uitgesproken.  

Jeroen Dagevos, hoofd programma’s van de Plastic Soup Foundation, juicht deze ontwikkeling toe. “Wij hebben geen probleem met ballonnen, maar wel met ballonnen die los worden gelaten in de lucht. De eenvoudigste manier om dat te voorkomen is het gebruik van helium voor ballonnen te verbieden. Nederland kan wat dit betreft een voorbeeld nemen aan Noorwegen.” 


Lees ook: Traditie ballonoplaten koningsdag bijna ten einde?