Berichten

Een berg plastic flessen gevonden op een tracé van 100 meter langs de Maas bij Maastricht
, ,

Waarom uitstellen van statiegelduitbreiding geen optie is

Een berg plastic flessen gevonden op een tracé van 100 meter langs de Maas bij Maastricht

Een berg plastic flessen gevonden op een tracé van 100 meter langs de Maas bij Maastricht

Amsterdam, 10 maart – In eerdere berichtgeving heeft Plastic Soup Foundation samen met Recycling Netwerk, Greenpeace Nederland en Stichting De Noordzee teleurgesteld gereageerd op het aangekondigde voorstel van staatssecretaris Stientje van Veldhoven om statiegeld op kleine plastic flesjes pas in 2021 door te voeren. De verpakkingsindustrie krijgt tot die tijd de zoveelste kans om er zelf voor te zorgen dat de hoeveelheid plastic flesjes in het zwerfafval met 70 tot 90 procent vermindert.

Noodzaak voor actie

Dat het nodig is om nu actie te ondernemen, blijkt duidelijk uit het project Schone Rivieren van IVN, Stichting De Noordzee en Plastic Soup Foundation. In de afgelopen dagen hebben honderden vrijwilligers oevers van de Maas en Waal gemonitord en opgeruimd. Dat gebeurde in de Biesbosch. De hoeveelheid gevonden plastic flessen is ontluisterend.

In dit bericht houden we je op de hoogte over het statiegeld debat en waarom het onverantwoordelijk van de regering Rutte is om te wachten tot 2021. We roepen de Tweede kamer op om in actie te komen namens een meerderheid van het Nederlandse volk. Maar liefst 80% van de bevolking eist uitbreiding van statiegeld op flesjes en blik.

 

11 april 2018

Gisteren is er in de Tweede Kamer gestemd over de ingediende moties van de Kamerleden. Zoals verwacht is er weinig veranderd aan het huidige voorstel van Staatssecretaris Van Veldhoven. Blikjes blijven buiten beschouwing en het concrete plan van aanpak van de industrie zal niet worden gecontroleerd op haalbaarheid. Met als gevolg dat de industrie twee jaar de tijd heeft om op dezelfde manier door te modderen.

Daarnaast is er nog weinig bekend over hoe de monitoring de komende twee jaar zal plaatsvinden. De Plastic Soup Foundation vraagt zich voornamelijk af of dit op een statistisch betrouwbare manier zal worden gedaan.

Een positieve noot is dat er een motie is aangenomen die stelt dat er concrete afspraken moeten worden gemaakt met het bedrijfsleven zodat het gebruik van recyclaat in hoogwaardige toepassingen wordt verhoogd. Het is echter maar de vraag of dit van toepassing zal zijn op de doelstelling die is gesteld om binnen twee jaar 90% van de kleine plastic flesjes te recyclen. Als er van dit plastic ook producten zoals kleding worden gemaakt, dan heeft deze doelstelling uiteindelijk weinig gewenst effect op de plasticsoep, omdat het plastic alsnog in zee terecht zal komen in de vorm van microplastics.

22 maart 2018

Vervolg Algemeen Overleg – Wassenberg (PvdD) vindt dat de staatssecretaris moet blijven bij het doel om binnen drie jaar 90% van de plastic flesjes terug te dringen uit het zwerfafval. Dit kan volgens hem alleen bereikt worden door nu statiegeld in te voeren en daarnaast andere opruimacties te organiseren.

Kröger (GL) is teleurgesteld in het voorstel van de staatssecretaris en voorziet een verschuiving van het probleem: door blikjes niet mee te nemen in de uitbreiding van het statiegeld zullen er volgens haar meer blikjes worden verkocht en in het zwerfvuil terecht komen. Ook zou het plan van het bedrijfsleven getoetst moeten worden alvorens uitvoering plaats zal vinden.

Laçin (SP) vraagt zich af of milieuorganisaties evenveel door de staatssecretaris zijn betrokken als milieuorganisaties en wijst op het belang om deze partijen te betrekken, ook als het gaat om monitoring.

Dik-Faber (CU) stelt voor om met het bedrijfsleven te gaan praten over het mogelijk vastmaken van dopjes aan plastic flesjes, aangezien dopjes in het huidige voorstel niet zijn meegenomen in het statiegeld systeem. Op deze manier zullen de dopjes minder snel in het milieu terecht komen.

De staatssecretaris blijft bij haar voorstel, en beweert dat zij even vaak met het bedrijfsleven als met milieuorganisaties om de tafel heeft gezeten. Het idee van Dik-Faber vindt zij interessant en zij is bereid om hierover met het bedrijfsleven in gesprek te gaan.

20 maart 2018 – 19:00

Jack van Ham, voorzitter van de Raad van Toezicht van het Liliane Fonds, oud directeur Rode Kruis, oud voorzitter Plastic Soup Foundation schreef de volgende column: Uitstel voor onbetrouwbaar bedrijfsleven, al 20 jaar “polderen” over statiegeld .

15 maart 2018 – 19:00

Staatssecretaris Van Veldhoven blijft bij haar besluit om statiegeld uit te stellen.

15 maart 2018 – 15:50

Vandaag vindt het Algemeen Overleg ‘Circulaire Economie’ plaatst in de Tweede Kamer. Hierin werd (en wordt op dit moment) het voorstel van staatssecretaris Stientje van Veldhoven besproken. De Plastic Soup Foundation is hier ook aanwezig. Hieronder een aantal reacties van de PvdD, PvdA, GL, SP, 50Plus op het voorstel van de staatssecretaris.

Wassenberg (PvdD): onder druk van het bedrijfsleven wordt er weer afgezien van uitvoering. Jarenlange beloftes zijn loze beloftes geworden. Blikjes zijn op onverklaarbare wijze uit het voorstel gehaald. De reductie van 90% plastic flesjes in zwerfvuil is bijgesteld naar 70-90%. Dit wordt uit ervaring 70%. We kunnen niet opnieuw vertrouwen op loze beloften.

Van Dijk (PvdA): wij moeten de industrie nu echt gaan aanspreken op hun verantwoordelijkheid. De afgelopen jaren is er te weinig gedaan. Als we het bedrijfsleven weer de ruimte geven, dan komt er helaas niks van terecht.

Kröger (GL): het is een milieumaatregel waar zo veel draagvlak voor is. Er ligt geen concreet plan van aanpak. Het is uitstel. Wat is de reden? Waarom zou het klaarmaken van de wet 3 jaar moeten duren? Gaat het kabinet dit met alle wetsvoorstellen doen? En hoe reageert de secretaris op de afvalrapers die nu willen stoppen met opruimen?

Lacin (SP): ongeveer 12 miljoen inwoners steunen het! Alle partijen steunden de motie van Merijn Tinga (Plastic Soup Surfer). Hoe wordt het voorstel gemonitord? Hoe vaak heeft de staatssecretaris met het bedrijfsleven gezeten en hoe vaak met milieuorganisaties? De laatsten voelen zich niet serieus genomen.

Van Brink (50plus): het is niet duidelijk of de doelstelling wordt doorgevoerd, en als niet, dan is het al weer 2021. Waarom wordt er niet voortvarend doorgepakt? Alle kiezers willen graag statiegeld.

 14 maart 2018

De afgelopen dagen is in veel kranten en online media, zoals de Volkskrant, NRC, Trouw, Duurzaam Bedrijfsleven, VMT, BN/DeStem, Omroep Gelderland, aandacht besteed aan het teleurstellende voorstel van staatssecretaris Stientje van Veldhoven.

10 maart 2018

Bij EenVandaag gaan Rob Buurman van Recycling Netwerk en Stientje van Veldhoven in gesprek over statiegeld op kleine petflesjes. – Bekijk het fragment hieronder.

Jeroen Dagevos, hoofd programma’s bij de Plastic Soup Foundation, was vandaag te zien in het RTL Nieuws over statiegeld. – Bekijk het fragment hier.

Recycling Netwerk, Greenpeace Nederland, Stichting De Noordzee en Plastic Soup Foundation reageren teleurgesteld op voorstel om kleine plastic flesjes in zwerfafval aan te pakken van staatssecretaris Van Veldhoven. – Lees de reactie hier.

9 maart 2018

Uit onderzoek van EenVandaag blijkt dat 80% van de Nederlanders voor uitbreiding van het huidige statiegeldsysteem is. 33.270 leden van het Opiniepanel werden hiernaar gevraagd.

“Kiezers van alle coalitiepartijen zijn in ruime meerderheid voorstander van statiegeld op kleine flesjes (0,5 liter) en blikjes. Bijna negen op de tien (89%) D66-kiezers willen uitbreiding van het statiegeld en ook de achterbannen van het CDA (83%), de ChristenUnie (85%) en de VVD (72%) zien dat zitten.” – Lees meer op EenVandaag.

Tijdens monitoringsacties in het kader van ons Schone Rivieren-project werden op 100 meter enorme hoeveelheden afval gevonden. Een groot gedeelte hiervan bestond uit plastic flessen.

Op 9 maart gevonden flessen langs de Maas bij Maastricht

Op 9 maart gevonden flessen langs de Maas bij Maastricht

Zwerfafval wat langs de rivieren gevonden wordt. Een veel gevonden item: kleine plastic flessen.

Zwerfafval wat langs de rivieren gevonden wordt. Een veel gevonden item: kleine plastic flessen.

Kleine versus grote flessen die gevonden zijn langs de Maas bij Maastricht.

Kleine versus grote flessen die gevonden zijn langs de Maas bij Maastricht.

27 februari 2018

De Rijn werd vorig jaar uitgeroepen tot smerigste rivier van Europa. Reden voor Brandpunt+ om een kijkje te gaan nemen. Schone Rivieren-vrijwilligers Jetske en Jara worden gevolgd tijdens het monitoren van een rivieroever, onze vrienden van The Great Bubble Barrier vertellen over hun oplossing op de rivier en Plastic Soup Surfer Merijn Tinga vertelt over zijn strijd voor het uitbreiden van het statiegeldsysteem. – Bekijk de aflevering van Brandpunt+.

Op 9 maart gevonden flessen langs de Maas bij Maastricht
, , , ,

Recycling Netwerk, Greenpeace, Plastic Soup Foundation en De Noordzee: “Uitstellen statiegeld negeert roep van samenleving en is slechte zaak voor het milieu”

Op 9 maart gevonden flessen langs de Maas bij Maastricht

Op 9 maart gevonden flessen langs de Maas bij Maastricht

Amsterdam, 10 maart – De beslissing van de regering Rutte om de uitbreiding van statiegeld uit te stellen is een slechte zaak voor het milieu. Het uitstel negeert bovendien de roep van meer dan 200 gemeenten om statiegeld dit jaar uit te breiden. De methodes van de industrie om zwerfafval te verminderen leiden niet tot resultaat. Het leidt er enkel toe dat statiegeld wordt geblokkeerd. Dat zeggen de milieuorganisaties Recycling Netwerk, Greenpeace Nederland, Plastic Soup Foundation en Stichting De Noordzee in reactie op de brief van de staatssecretaris van I & W aan de Tweede Kamer over zwerfafval en statiegeld.

“Drie jaar uitstel betekent miljoenen extra flesjes en doppen in het milieu die bijdragen aan de wereldwijde plastic soup voordat statiegeld – misschien – wordt uitgebreid. De beslissing van de regering stelt ons teleur”, zeggen de milieuorganisaties Recycling Netwerk, Greenpeace Nederland, Plastic Soup Foundation en Stichting De Noordzee zaterdagochtend in een gezamenlijke mededeling.

Een overgrote meerderheid van 80 procent van de Nederlanders vraagt de uitbreiding van statiegeld tot alle flessen en blikjes. Van de CDA-kiezers steunt 83% de uitbreiding ervan en bij de VVD-kiezers is dat 79%. Bij D66, de partij van staatssecretaris Stientje van Veldhoven, vraagt 85% van de kiezers om statiegeld uit te breiden naar plastic flesjes en blikjes. Dat bleek vrijdag uit een onderzoek van GfK.

Kleine versus grote flessen die gevonden zijn langs de Maas bij Maastricht.

Kleine versus grote flessen die gevonden zijn langs de Maas bij Maastricht.

De communicatiecampagnes van de verpakkingssector lopen al decennia, maar hebben onze straten en stranden niet schoon gekregen. In 2002 verijdelde het bedrijfsleven de uitbreiding van statiegeld door te beloven de flesjes én blikjes in het zwerfafval met 80% te verminderen in 3 jaar tijd. De doelstelling werd nooit gehaald, maar statiegeld werd niet ingevoerd. Nu, zestien jaar later, dreigt de geschiedenis zich te herhalen: uitstel en daarmee afstel.

We weten dat de weg van het statiegeld wel werkt. Bewijzen zijn er in Scandinavië en Duitsland. Ook meer dan 200 gemeenten komen zelf tot die conclusie en hebben zich aangesloten bij de Statiegeldalliantie. De federaties van de boeren en van de vissers zijn voor. En ook 80 procent van de bevolking ziet dit zitten. “Het valt niet uit te leggen aan de bevolking dat een eenvoudige milieumaatregel die de steun heeft van 80 procent van de Nederlanders en meer dan 200 gemeenten, wordt uitgesteld”, zeggen de milieuorganisaties.

Belangen landbouw, visserij en gemeenten

De brief van de staatssecretaris van Infrastructuur en Waterstaat zwijgt bovendien in alle talen over de blikjes. Halve maatregelen hebben grote risico’s. Er komt dus geen oplossing voor de blikjes in de natuur, en ook geen oplossing voor de veehouders waarvan koeien vlijmscherpe stukjes blik in hun maag krijgen. Die discussie over de uitbreiding van statiegeld naar blikjes gaat echter niet weg. Vorige week linkte LTO Nederland zich aan de Statiegeldalliantie. Ook VisNed pleitte vorige week voor uitbreiding van statiegeld in het belang van een schone zee.

De gemeenten blijven ondertussen ‘dweilen met de kraan open’. De strijd tegen zwerfafval kost hen zo’n 250 miljoen euro aan belastinggeld per jaar. Statiegeld op alle flesjes en blikjes zou de aanwezigheid ervan in de natuur met 70 tot 90 procent van het volume reduceren.  Meer dan 200 Nederlandse gemeenten werden partner van de Statiegeldalliantie, met de vraag om statiegeld dit jaar nog uit te breiden.

Tweede Kamer

Het kabinet Rutte III beloofde het groenste kabinet ooit te worden, maar lijkt dit op het vlak van circulaire economie en statiegeld niet te zullen waarmaken.

De milieuorganisaties hopen dat de Tweede Kamer op 15 maart werk maakt van de onmiddellijke uitbreiding van statiegeld tot alle flessen en blikjes. “Het is heel belangrijk dat we en de regering verdere stappen zetten op de weg die wél werkt, de weg van statiegeld. Daarom moet Den Haag, regering en Tweede Kamer, heel snel concrete stappen zetten op de weg naar uitbreiding van statiegeld tot alle flesjes en blikjes”, besluiten Recycling Netwerk, Greenpeace Nederland, Plastic Soup Foundation en Stichting De Noordzee.


Zwerfafval zorgt dat bermen bezaaid liggen met plastic. Wanneer de bermen gemaaid worden, wordt het bermmaaisel vervolgens weer gebruikt door terreinbeheerders om weer op hun land te strooien, ter bemesting. Er wordt geen rekening gehouden met plastic wat op die manier verspreid wordt. Lees hier meer.

Statiegeldalliantie niet meer te negeren

Amsterdam, 15 februari 2018 Al meer dan 200 maatschappelijke organisaties, lokale overheden, burgerinitiatieven, bedrijven en milieuorganisaties hebben zich aangesloten bij de Statiegeldalliantie. Gezamenlijk nemen ze een duidelijk standpunt in: op kleine PET-flessen en blikjes moet ook statiegeld komen. En snel: “Statiegeld zorgt voor minder zwerfafval, minder dierenleed, minder opruimkosten en betere recycling van waardevolle materialen. Daarom moet in Nederland en België statiegeld op alle plastic drankflessen en blikjes worden ingevoerd”, aldus de alliantie.

Van groot belang is de brede steun.

Nadat afzonderlijke gemeenten zich al hadden aangesloten, zette de commissie milieu, energie en mobiliteit van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) het onderwerp op de agenda. Het besluit dat de VNG zich aansluit is daarmee heel dichtbij gekomen.

 

Eerder had de Consumentenbond die stap al gezet. Uit een vragenlijst onder 2.000 leden van het Consumentenbond-panel bleek dat een grote meerderheid voorstander is van het uitbreiden van statiegeld naar kleine plastic drankflesjes (84%) en drankblikjes (75%). Dit is overigens geheel in overeenstemming met eerdere peilingen.

Naast gemeenten en consumenten heeft Ekoplaza zich nu als allereerste supermarktketen aangesloten. Dat is een stap van grote symbolische waarde. Supermarktketens onder leiding van Albert Heijn hebben zich altijd verzet tegen uitbreiding van statiegeld, met als belangrijkste argument de vermeende kosten die dat met zich zou meebrengen. Aldi en Lidl hebben hun eigen statiegeldsysteem, maar hebben zich nog niet openlijk aangesloten bij de Alliantie. Aldi staat wel openlijk neutraal in het debat.

Uitbreiding van statiegeld zal (weer) ter sprake komen in de Tweede Kamer tijdens het Algemeen Overleg ‘Circulaire Economie’ op 15 maart aanstaande. Dan wordt het rapport van CE Delft besproken waarin geconcludeerd wordt dat het verruimen van statiegeld leidt tot 70 tot 90 procent minder flesjes en blikjes in het milieu.

Dan zal ook blijken hoe groot de druk van de Statiegeldalliantie op de politiek is. Met deze overweldigende maatschappelijke steun voor een maatregel die effectief is in de strijd tegen zwerfvuil en Plastic Soup kan de regering een stap zetten om haar belofte in te vullen “het meest groene kabinet ooit” te worden. De maatregel sluit bovendien aan op de Plastic Strategy die in januari werd gepresenteerd door Eurocommissaris Timmermans.

Kijk voor de volledige lijst van de alliantiepartners op de website van de Statiegeldalliantie.

Statiegeld is meer dan kostenreductie

Amsterdam, 13 december 2017 – Een hoogleraar bestuur en economie en een hoogleraar resources & recycling betogen in een opinieartikel in het Financieele Dagblad dat met het oog op kosteneffectiviteit grote vraagtekens moeten worden gezet bij het statiegeldsysteem. Voor de vermindering van zwerfafval zouden andere maatregelen zoals “slim geplaatste afvalvoorzieningen, zichtbaar schoonmaken en de aanpak door ondernemers van een vervuilde (snoep)omgeving” veel effectiever zijn.

Het artikel onderbouwt die alternatieve maatregelen niet. Kern van het betoog is dat door slimme nascheiding van al het huisvuil de fracties plastic en metaal in de nabije toekomst efficiënt gewonnen kunnen worden en opnieuw gebruikt als grondstof. Het huidige systeem (Plastic Heroes) is ouderwets en levert, zoals het Centraal Planbureau betoogde, nauwelijks milieuwinst op. Maar slimme nascheiding helpt recyclingdoelstellingen tegen relatief lage kosten te halen.

In percentages uitgedrukt draagt statiegeld nauwelijks bij aan vermindering van het zwerfafval, volgens de hoogleraren. Waarom zou de Statiegeldalliantie, een coalitie van (op dit moment 47) organisaties die pleit voor statiegeld op fles en blik in Vlaanderen en Nederland, zich dan zo druk maken?

Afgezien van het feit dat beide hoogleraren niet reppen over het volume-aandeel van de flesjes en blikjes in het zwerfafval (wel veertig procent) is het duidelijk dat er voor de consument geen financiële prikkel bestaat, noch in het geval van gescheiden inleveren van plastic (Plastic Heroes), noch in het geval van (toekomstige) nascheiding van het opgehaalde afval. Zonder statiegeld is er geen mechanisme dat de burgers aanzet om flessen en blikken niet in het milieu achter te laten. Met statiegeld wordt voorkomen dat er tot 6 miljoen flesjes minder in de plastic soup belanden, aldus een recent rapport van CE Delft. Zonder statiegeld draaien gemeenten op voor hoge opruimkosten. Beide hoogleraren gaan uit van minder kosten op de korte termijn en gaan geheel voorbij aan de kosten van de plastic soup die vooral latere generaties zullen moeten dragen.

De hoogste prioriteit is voorkomen dat plastic in het milieu terechtkomt. Daarvoor bestaat geen beter middel dan statiegeld.