Berichten

, ,

Interessante podcastserie ‘De grote plastic show’

Amsterdam, 12 oktober 2018 –“Minder plastic is voorlopig de enige oplossing”. Aan het woord is Maria Westerbos, oprichter en directeur van de Plastic Soup Foundation, geïnterviewd voor de driedelige podcast van makersradio.nl. De interviews van Richard den Haring en René van Es met spraakmakende mensen over plasticsoep leveren interessante inzichten op. Het duo volgde een jaar lang activisten, wereldverbeteraars en deskundigen op weg naar een plasticvrije wereld. Luister naar de podcastserie De grote plastic show. De drie afleveringen duren elk ongeveer 35 minuten.

Interessant, bijvoorbeeld, is het gesprek tussen Merijn Tinga, alias de Plastic Soup Surfer, op het moment dat hij een ‘desbewustheids-exploot’ door een deurwaarder laat overhandigen aan Cees van Vliet, algemeen directeur van Albert Heijn. Aan Albert Heijn wordt op deze manier gevraagd zijn verzet tegen uitbreiding van statiegeld op te geven. Maar Van Vliet weet zeker dat Albert Heijn “met een andere aanpak een beter resultaat zal bereiken” dan met het in zijn ogen kostbare statiegeld. Albert Heijn zegt op zoek te zijn naar de meest effectieve manier om zwerfafval te voorkomen. Het blijkt alleen een zoektocht waar geen einde aan komt.

Ook Jacqueline Cramer is geïnterviewd voor de podcastserie. Cramer was tussen 2007 en 2010 minister van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer. Ze kan zich nog herinneren dat ze voor het eerst over ‘plasticsoep’ hoorde, een term die de minister tot dan toe nog niet kende. “Ik schrok me wezenloos. Ik ben al mijn Europese collega-milieuministers ervan gaan overtuigen dat we er iets mee moesten. Ik vroeg hun aandacht voor de plasticsoep. De eerste reactie was gegrinnik. Ik zei: dit is niet om te lachen, dit is serieus. Ik ben een pleidooi gaan houden over de essentie van het probleem en na minuten kreeg ik applaus. Hier moesten we mee aan de slag en dat is toen ook gedaan.”

Een hardnekkig misverstand komt aan de orde; dat de plasticsoep een eiland zou zijn waar je overheen kunt lopen. Maria Westerbos: “Dat wekt de suggestie dat je het gemakkelijk kunt opruimen. Het grootste misverstand, bijna tot op de dag van vandaag, is dat we het kunnen opruimen. Maar we kunnen het niet opruimen! We kunnen het alleen maar stoppen aan de bron. Zorgen dat er niet nog meer bij komt.”

Hoogleraar Jan Rotmans doet onderzoek naar transities en concludeert dat de uitbreiding van statiegeld veel sneller had gekund en gemoeten. Door bedrijven steeds weer de ruimte te geven zelf op zoek te gaan naar oplossingen, komt de echte oplossing voor de plasticsoep geen stap dichterbij. Rotmans vergelijkt de transitie die de grote concerns van consumentenproducten, de verpakkingsindustrie en de retail, moeten maken met een marathon van 42 kilometer: “We hebben hooguit vijf kilometer afgelegd, dus we moeten er nog 37. En het moeilijkste deel komt altijd pas na 25 kilometer. Dus dat is de opgave waar we voor staan.”

Hij is echter hoopvol dat er een cultuurverandering op komst is waarbij wegwerpplastic niet langer meer geaccepteerd wordt door burgers. Bedrijven die dan nog met plastic verpakkingen op de proppen komen, zullen als ‘sukkels’ worden beschouwd.


Lees ook: Snoepverpakkingen onder vuur

,

Advies van de Verenigde Naties aan landen om maatregelen tegen plastic te nemen

Amsterdam, 5 juni 2018 – Tot nu toe zijn er geen internationale afspraken gemaakt die landen verplichten om het gebruik van plastic terug te dringen. Het meest problematisch voor het milieu zijn de wegwerpplastics, in het Engels Single Use Plastic (SUP). Veel landen nemen zelf maatregelen, omdat ze de ernst van het probleem erkennen of omdat de situatie ronduit onhoudbaar wordt.

United Nations Environment heeft vandaag, Wereldmilieudag, een uitvoerig rapport gepubliceerd met een overzicht van de maatregelen die 50 landen tot dusver hebben genomen. Een deel van die maatregelen blijkt overigens niet bijzonder effectief, omdat landen ze niet handhaven.

Het rapport, getiteld Single-use plastics A Roadmap, geeft een overzicht van de tien belangrijkste acties die landen kunnen nemen. De Verenigde Naties bevelen overheden de volgende maatregelen aan:

  1. Analyseer wat de meest problematische plastic producten zijn en bestrijd deze.
  2. Overweeg wat de beste maatregelen zijn om het probleem op te lossen.
  3. Breng zowel de mogelijke milieugevolgen in kaart als de mogelijke sociaal-economische gevolgen.
  4. Identificeer de belangrijkste belangengroepen.
  5. Informeer het publiek en licht ze voor.
  6. Bevorder alternatieve materialen en bepaal van tevoren of die in voldoende mate aanwezig zijn.
  7. Zorg dat bedrijven er belang bij hebben en krijgen om de transitie te stimuleren.
  8. Benut belastingen of heffingen op SUP om milieuprojecten en betere recycling te financieren.
  9. Handhaaf de maatregelen die je neemt.
  10. Ga na of de beoogde effecten ook behaald worden en pas eventueel de maatregelen aan.

Lees ook: Voorstel Europese Commissie tot reductie van eenmalig plastic 

Investeringswaarschuwing verpakkingsplastic 

Amsterdam, 9 mei 2018 – De plasticindustrie gold jarenlang als een veilige belegging. Goede rendementen waren verzekerd, want de vraag naar plastic nam overal alleen maar toe. Dat beeld kantelt nu snel als gevolg van regeringen die maatregelen aankondigen om verpakkingsplastic aan te pakken, omdat plastic schadelijk is voor het (maritieme) milieu. Moody’s, het gezaghebbende adviesbureau voor investeerders, heeft vorige maand het rapport Plastic Packaging uitgebracht. Daarin staat dat alle op stapel staande maatregelen om plastic verpakkingen in te dammen direct nadelige gevolgen zullen hebben voor deze industrie. De bedrijven worden minder kredietwaardig.  

Ongeveer 3 procent van de wereldolieconsumptie wordt aangewend voor het maken van plastic verpakkingen. British Petroleum past zijn beleid al aan. Steve Dale, topeconoom van BP in een aan dit onderwerp gewijd artikel op bloomberg.com: “We think we’re going to see increasing regulation against some types of petrochemical products, particularly single-use plastics, As a result of that, we have less growth in non-combusted oils than we otherwise would have done.” 

Maria Westerbos, directeur van de Plastic Soup Foundation: “Dit is goed nieuws. De verpakkingsindustrie neemt veel te weinig initiatief om hun verantwoordelijkheid te nemen en wegwerpplastic te reduceren. Nu de beurswaarde van deze bedrijven onder druk komt te staan, mag je verwachten dat daar verandering in komt.” 


Lees ook: Plastic afvalberg groot probleem

,

Breaking news: EU kondigt belasting op plastic aan

Amsterdam, 12 januari 2018 – Eerst was er een tweet. Günther Oettinger, EU commissaris voor begroting en personeelszaken, stelde op 8 januari in een tweet de vraag of de Europese Unie om milieuredenen niet een belasting moeten gaan heffen op het produceren van plastic. Daarna gaf hij tekst en uitleg aan journalisten in – onder meer – dit bericht 

De Europese Commissie wil een belasting op plastic in de hele Europese Unie invoeren om vervuiling tegen te gaan, maar ook voor de inkomsten. Vanwege Brexit is het moeilijker geworden de begroting sluitend te krijgen. Een andere belangrijke aanleiding is dat China geen afvalplastic meer uit Europa importeert.   

Dit is belangrijk nieuws.  

Er zijn twee manieren om daadwerkelijk iets te doen aan vermindering van het gebruik van plastic en de daarmee gepaard gaande milieuschade. Je kunt bepaalde toepassingen verbieden, zoals het gebruik van microplastics in verzorgingsproducten. Of je kunt plastic duurder maken, bijvoorbeeld door het heffen van een belasting op de productie. Op dit moment is plastic spotgoedkoop en zijn de kosten van de vervuiling niet bij de prijs inbegrepen. Doordat plastic zo goedkoop is, wordt het massaal toegepast en verdringt het andere materialen van de markt. Elke aparte vrucht wordt er bij wijze van spreken mee ingepakt. Eenmalig gebruik van plastic domineert en de gevolgschade, de plastic soup, is steeds vaker voorpaginanieuws. 

Tot nu toe gooiden producenten en politici het over een andere boeg. De bevolking moet goed voorgelicht worden, zodat er geen plastic meer als zwerfvuil eindigt. En al het gebruikte plastic moet gerecycled worden. Deze beide strategieën beogen de jaarlijkse groei van de plasticproductie ongemoeid te laten én bieden geen uitkomst. Het blijkt namelijk een illusie om kunststofkringlopen werkelijk volledig te sluiten (zodat plastic niet in het milieu komt) en nooit valt een bevolking zo op te voeden dat iedereen altijd alles keurig scheidt en opruimt.  

Commissaris Oettinger weet nog niet of de belasting opgelegd wordt aan producenten of aan consumenten. De aankondiging is in elk geval een mijlpaal. We mogen immers geen tijd verliezen. Door het duurder maken van plastic gaan zowel consumenten als producenten anders met het materiaal om.   

Maria Westerbos, directeur van de Plastic Soup Foundation: “Wij juichen een Europa-brede belasting op plastic toe. Dit is een stap in de goede richting. Wegwerpplastic wordt belast en heeft daarmee hopelijk zijn langste tijd gehad.”