Nationaal plan hormoonverstorende stoffen in een circulaire economie

Amsterdam, 25 september 2018 – Vandaag presenteert Wemos een Nationaal Plan om de Nederlandse bevolking en toekomstige generaties te beschermen tegen grootschalige blootstelling en gezondheidseffecten van hormoonverstorende stoffen. Er is een dwingende noodzaak voor een nationale aanpak, aldus Wemos in haar oproep aan de Tweede Kamer. De oproep wordt ondersteund door WECF International, Stichting Tegengif en de Plastic Soup Foundation.

 

Leden van de vaste Kamercommissie Infrastructuur en Waterstaat nemen het ‘Nationaal Plan hormoonverstorende stoffen in een circulaire economie’ in ontvangst. Foto: Wemos

Met blootstelling aan hormoonverstorende stoffen worden tientallen ziekten in verband gebracht. Ongeboren en jonge kinderen zijn extra kwetsbaar omdat hun hormoonsysteem nog in ontwikkeling is. Dagelijks komen we met duizenden chemicaliën in contact en bijna alle mensen hebben sporen van bisfenol A (BPA) in hun lichaam. Tijdens de productie van plastic worden deze stoffen toegevoegd, als weekmakers, hardmakers of vlamvertragers. De bekendste hormoonverstorende stof, BPA, veroorzaakt onder andere vruchtbaarheidsproblemen. De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) waarschuwde al in 2012 in haar rapport State of the science of endocrine-disrupting chemicals voor mogelijke kankerverwekkende eigenschappen van hormoonverstoorders en concludeerde dat deze stoffen een mondiale bedreiging zijn voor de volksgezondheid.

De overheid moet onder andere beleid maken met betrekking tot schadelijke stoffen in de circulaire economie. Nederland wil vooroplopen in de overgang naar een circulaire economie, maar kan niet voorkomen dat hormoonverstorende stoffen in gerecycled plastic terechtkomen. Er is onderzoek nodig naar effectieve beleidsmaatregelen om hormoonverstorende stoffen uit de circulaire economie te weren.

Stichting Tegengif heeft 10 “toppers” uit de duurzaamheidswereld gevraagd om mee te doen aan onderzoek. Ze dragen een polsbandje dat de aanwezigheid van vlamvertragende stoffen meet en ze leveren urine in dat wordt onderzocht op BPA door het Instituut voor Milieuvraagstukken van de Vrije Universiteit. Maria Westerbos, directeur van de PSF, is een van de deelnemers. Op NPO Radio 1 maakte ze gisteren duidelijk dat je niet alle chemicaliën kan vermijden maar wel het risico kan verkleinen door bijvoorbeeld eten in plastic niet in de magnetron te verwarmen en geen nylon theezakjes in kokend water te doen. Luister hier de uitzending terug.

Lees ook hormoonverstorende stoffen in urine parlementariërs.

Lees ook alternatieven voor BPA even schadelijk.

Politieke Pluim 2018: genomineerden

Amsterdam, 21 september 2018  – De genomineerden voor de Politieke Pluim 2018 zijn bekend. De Plastic Soup Foundation reikt elke jaar een Pluim uit aan een politicus die zich bijzonder heeft ingezet in de strijd tegen de plasticsoep.

Vorig jaar werd de Plastic Soup Terrine uitgereikt aan Agnes Mulder, Tweede Kamerlid voor het CDA.

Voor 2018 heeft de Plastic Soup Foundation de volgende personen genomineerd:

  • Gijs van Dijk, Tweede Kamer, PvdA.
    Hij zet zich in om onnodige verpakkingen terug te dringen. In een aangenomen motie roept hij de regering op om samen met de supermarktbranche concrete doelstellingen te formuleren waarmee het aantal soorten en combinaties van verpakkingen worden verminderd.
  • Math Oehlen, afval-ambtenaar van de gemeente Weert
    Weert tekende als eerste gemeente de Statiegeld-alliantie, een initiatief dat overheden in Nederland en Vlaanderen oproept tot uitbreiding van statiegeld. Al meer dan 750 organisaties hebben zich aangesloten. In Nederland hebben inmiddels meer dan 230 gemeenten zich bij die alliantie aangesloten.
    Oehlen houdt sinds november het draagvlak onder gemeenten nauwgezet bij. “Het is een beweging van onderen af, vanuit de lokale politiek en de bevolking.”
  • Frans Timmermans, Eurocommissaris.
    Timmermans heeft in mei een Europees voorstel gepresenteerd om bepaalde plastic producten die eenmalig gebruikt worden en waarvoor alternatieven zijn, te verbieden.
  • Suzanne Kröger, Tweede Kamer, GroenLinks.
    Pleit voor een Europese plasticbelasting. “Maak grondstoffen duurder, dan loont recycling”.

Gefeliciteerd! Binnenkort wordt bekend gemaakt wie de Politieke Pluim 2018 zal winnen.

Voor winnaars van voorgaande jaren, klik hier.

, ,

Plastic Soup Terrine: Nominaties 2018

Amsterdam, 19 september 2018 – Elk jaar reikt de Plastic Soup Foundation in september de Plastic Soup Terrine uit. De bokaal gaat naar een persoon uit het bedrijfsleven of organisatie die op bijzondere wijze bijdraagt aan de strijd tegen de plastic soup. Vorig jaar werd de Plastic Soup Terrine uitgereikt aan de bedenkers van The Great Bubble Barrier, Anne Marieke Eveleens, Francis Zoet en Saskia Studer.

Voor 2018 heeft de Plastic Soup Foundation de volgende inspirerende personen genomineerd:

  • Ir Annemiek Nijhof, Shoreliner
    Het water in zeehavens is vaak sterk vervuild. Drijfvuil hoopt zich op langs de oevers. De Shoreliner, ontwikkeld door Tauw, is een drijvende geleider met een filterdoek die tot een halve meter in het water reikt. Deze drijver vangt het (plastic) drijfvuil (groter dan 5 mm) af en geleidt het naar een opvangunit. Tauw heeft met de ontwikkeling van de Shoreliner aangetoond dat er met een relatief simpel systeem voorkomen kan worden dat drijfvuil de zee bereikt. De Plastic Soup Foundation waardeert de sterke focus op doorontwikkeling van het concept.
  • Evelien Zonneveld, Werfzeep
    Werfzeep is een ambachtelijke biologische zeepziederij waarbij alleen zepen worden vervaardigd op basis van uitsluitend duurzame materialen. Handgemaakt “zonder synthetische toevoegingen, plastics, palmolie of dierlijke vetten”. Veel van de regulier verkrijgbare zeepproducten zitten vol dubieuze ingrediënten, inclusief microplastics, die een schadelijk effect hebben op ons milieu. Werfzeep maakt hier sinds 2009 een vuist tegen. Zelfs de verpakkingen zijn plastic vrij.
  • Emily-Jane Townley, Levenzonderafval.com
    Levenzonderafval.com van Emily-Jane Townley is een bijzondere website met één doel: laten zien dat  leven zonder afval niet alleen kan, maar ook nog eens gemakkelijk te realiseren is. Iedere vorm van plasticreductie, en zeker van single use plastics en verpakkingen, is meegenomen in de strijd tegen de plasticsoep. Emily, die met haar gezin al jaren vrijwel zonder afval leeft, heeft veel  aansprekende voorbeelden en mogelijkheden bij elkaar gebracht.

Gefeliciteerd! Binnenkort wordt bekend gemaakt wie de Plastic Soup Terrine 2018 zal winnen.

Voor winnaars van voorgaande jaren, klik hier.

We krijgen meer microplastics binnen via fijnstof dan via consumptie mosselen

Amsterdam, 18 September 2018 – Er zit veel plastic in huishoudelijk fijnstof. Het risico om microplastics via mosselen binnen te krijgen is minimaal in vergelijking met plastic vezels die neerdalen gedurende het bereiden van een maaltijd in een huiselijke omgeving. Dit is een van de uitkomsten van een recent onderzoek waarbij Schotse mosselen werden onderzocht op de hoeveelheid microplastics.

In totaal zijn drie experimenten uitgevoerd:

  • De gewone mossel werd een jaar gekooid in een riviermonding bij Edinburgh gehouden. Met dit experiment werden eventuele seizoensverschillen in plasticvervuiling onderzocht. In de eerste winter werden beduidend meer microplastics aangetroffen. Dit wordt verklaard door verhoogde waterafvoer door de rivier Forth gedurende die winter.
  • De gewone mossel, de diepwatermossel en de oostzeemossel werden op verschillende locaties rond Schotland verzameld, om te achterhalen of plastic vervuiling verschilt per locatie. Er werd geen verschil gevonden.
  • De beschermde paardenmossel werd op één locatie verzameld. Deze mossel is niet eerder onderzocht op de aanwezigheid van microplastics.

In alle mosselsoorten werden microplastics gevonden. Het onderzoek, gepubliceerd in het Environmental Pollution, toont voor het eerst aan dat microplastics ook in de beschermde paardenmossel aanwezig zijn, maar aanzienlijk minder. Doordat deze mossel een stuk groter is dan de andere mosselsoorten, is het beter in staat het water te filteren en om die reden scheiden ze waarschijnlijk meer microplastics uit.

De microplastics die werden aangetroffen waren bijna zonder uitzondering polyester vezels (99%). Kledingvezels komen vrij tijdens machinaal wassen en zijn te klein om door rioolzuiveringsinstallaties gevangen te worden. Als gevolg hiervan belanden ze in het milieu. Op basis van de onderzoeksresultaten wordt de inname van microplastics via mosselconsumptie in het Verenigd Koninkrijk geschat op 123 deeltjes per jaar per persoon.

Tot slot is onderzocht in welke mate mensen worden blootgesteld aan microplastics tijdens het nuttigen van de avondmaaltijd. Microplastics in de lucht kunnen tijdens en na de maaltijdbereiding in het voedsel terechtkomen. De blootstelling aan microplastics als gevolg van huishoudelijk fijnstof werd geschat tussen 14,000 en 68,000 deeltjes per jaar. De onderzoekers concluderen dat consumptie van mosselen leidt tot een blootstelling die vele malen kleiner is.

 

 

Het Zero Waste Project nu in boekvorm

Amsterdam, 18 september 2018 – Er staat een belangrijke zin in het deze maand verschenen boek van Jessie en Nicky Kroon: “Het plastic dat jij in huis haalt, wordt in feite voor jou geproduceerd”. De zussen besloten in 2014 een maand lang zonder afval te leven. Het is sindsdien hun streven om zonder afval te leven. Wat begon als een uitdaging werd een levenswijze. Het zero waste project. Een leuker leven met minder plastic beschrijft al hun ervaringen, successen en teleurstellingen. Het boek is gebaseerd op de zero waste-lifestyle blogs waarin ze regelmatig over hun zoektochten en ervaringen berichten.

Wie die zin tot zich door laat dringen realiseert zich dat al het plastic dat vermeden wordt, niet als afval kan eindigen. Er zijn veel mensen die de plasticsoep een schande voor de mensheid vinden, maar zelf plastic niet vermijden en menen dat er niets aan de hand is zolang je het maar gescheiden inlevert. Jessie en Nicky Kroon besloten om wel zelf wat te doen door geen (plastic) afval meer te produceren. Dat is ze verrassend goed gelukt. Het blijkt eigenlijk heel eenvoudig te zijn; je bespaart geld en tijd, het geeft veel voldoening en je creativiteit wordt aangesproken.

Zero waste is zowel een leerproces als een levenswijze. Zonder afval leren leven gaat stap voor stap. Lessen en valkuilen staan in dit aantrekkelijke boek beschreven. Mensen die de uitdaging aan willen gaan, kunnen hier veel aan hebben. Het uitermate informatieve boek kost 20€ en is hier te bestellen.

,

Tienduizenden stuks zwerfvuil opgeruimd in Nederland op World Cleanup Day

Amsterdam, 16 september 2018 – Duizenden deelnemers aan World Cleanup Day in Nederland hebben samen meer dan 35.000 stuks zwerfvuil opgeruimd en vastgelegd. Ze hebben tijdens het opruimen alles wat ze aan afval tegenkwamen – elk afzonderlijk flesje, blikje, sigarettenpakje of tasje – met behulp van een app op hun telefoon vastgelegd. Vermoedelijk is er nog veel meer schoongemaakt, omdat niet iedereen (continu) de app heeft gebruikt.

Iets meer dan 60 procent van alle geregistreerde afval is van plastic, boven papier en metaal (inclusief aluminium). De sigarettenpeuk is koploper in de top vijf van items – sigarettenfilters zijn gemaakt van plastic – vóór nummer twee het blikje, op de voet gevolgd door nummer drie verpakkingen. Op de vierde plaats staan flesjes en (plastic) bekers op vijf.

World Cleanup Day was niet zomaar een opruimactie. Deelnemers hebben met de Litterati-app vastgelegd wat ze in hun eigen straat, in hun wijk, een nabijgelegen park of langs rivieren aan zwerfafval aantroffen. De verzamelde gegevens moeten helpen bij het begrijpen van het zwerfafvalprobleem en het vinden van structurele oplossingen.

“Het is geweldig om te zien dat zoveel mensen hebben meegedaan aan World Cleanup Day, samen maken we het verschil”, zei Jeroen Dagevos, hoofd programma’s van de Plastic Soup Foundation. “Door massaal data te verzamelen over waar en welk afval wordt aangetroffen, kunnen we serieus aan de slag met het stoppen van de plasticsoep. Het is goed om te merken dat ook intern bij fabrikanten de discussie over de oorzaken van zwerfafval loskomt. Men ziet tijdens een dag als World Cleanup Day letterlijk dat ze onderdeel van het probleem zijn. En dat steekt natuurlijk.”

De Litterati-app op de mobiele telefoon koppelt automatisch een locatie aan elke gemaakte foto van een afvalitem. Kant-en-klare trefwoorden helpen om het item snel te ‘taggen’. Zo kun je niet alleen zien welk soort item veelvuldig wordt gevonden, maar ook van welk materiaal ze zijn gemaakt en van welke merken of welke winkelketens. Zo verschijnt het probleem van zwerfvuil letterlijk op de landkaart. Tot op straatniveau wordt precies zichtbaar waar zwerfvuil vaak wordt aangetroffen. Zo kan de omgeving van bijvoorbeeld scholen, stations, parkeerplaatsen, sportverenigingen, supermarkten, fastfoodrestaurants, parken of toeristische hotspots structureel worden verbeterd.

Voor reinigingsdiensten van gemeenten is het nu veelal dweilen met de kraan open. Zwerfvuil dat niet of niet tijdig wordt opgeruimd, maakt grote kans te belanden in sloten, grachten of rivieren en te eindigen in zee. Uit onderzoek blijkt dat 80 procent van de plasticsoep in zee van land afkomstig is. De app is al een jaar in de lucht, met bijna 2 miljoen afvalitems die inmiddels wereldwijd zijn vastgelegd. Nederland is na de Verenigde Staten het land waar de app het meest wordt gebruikt. Op World Cleanup Day kwamen er vele tienduizenden rode stippen op de kaart van Nederland bij.

In Nederland hebben groepen, bedrijven en organisaties ruim 300 opruimacties verspreid door het land uitgevoerd. Duizenden mensen kwamen op de been. De coördinatie van de World Cleanup Day in Nederland was in handen van de Plastic Soup Foundation en Nudge. De wereldwijde opruimactie liep zaterdag van Nieuw-Zeeland tot in Hawaii. Naar schatting enkele miljoenen vrijwilligers hebben in meer dan 160 landen tegelijk deelgenomen. Daarmee is het de grootste opruimactie ooit geworden.

De dag in Nederland ging officieel van start toen Merijn Tinga, alias de Plastic Soup Surfer, zaterdagochtend de jachthaven van Scheveningen binnen surfte op het eerste 3D geprinte draagvleugel-windsurfboard ter wereld, dat van 5.000 gerecyclede PET-flessen is gemaakt. Op dit surfboard reisde hij afgelopen week acht dagen lang over zee van de monding van de Seine bij Le Havre naar Scheveningen, om op die manier aandacht te vragen voor World Cleanup Day en het probleem van plastic vervuiling.

Berend Potjer, lid van de Provinciale Staten in Zuid-Holland voor GroenLinks, verwelkomde de Plastic Soup Surfer op het strand in Scheveningen. Samen raapten ze een aangespoeld of achtergelaten plastic flesje op en legden het vast met behulp van de app. Op een groot scherm kon via de website van Litterati het item enkele minuten later al tevoorschijn worden getoverd. Het zwerfvuil was informatie geworden.

Foto: ANP

In het perscentrum van World Cleanup Day NL in Roompot Vakantiepark Kijkduin vond een paneldiscussie over zwerfvuil, oplossingen en maatregelen plaats tussen Suzanne Kröger (Tweede Kamerlid GroenLinks), Rob Buurman (algemeen directeur Recycling Netwerk Benelux), Jaap Dinkelman (beleidsmedewerker Schone Stad Gemeente Den Haag) en Jeroen Dagevos (Plastic Soup Foundation). Kröger en Buurman vonden dat de resultaten van de dag het belang van de invoering van statiegeld onderstreepten.

“Het is een hardnekkig probleem, statiegeld is een hele nuttige en noodzakelijke eerste stap om te zetten’ zei het Tweede Kamerlid van GroenLinks. “Dan kunnen we doorpakken op allerlei andere verpakkingen, snoep- en snackverpakkingen en ander zwerfafval. Het is een irritant en onnodig probleem. Laten we het dan ook oplossen”, aldus Kröger.

Nederlandse bedrijven en organisaties die als partners deelnamen aan World Cleanup Day Nederland waren: ABN Amro, IVN Natuureducatie, JCI Nederland, Middle Point, Spa Nederland, Stichting De Noordzee, Heineken, Coca-Cola, Aqua Minerals, Ekoplaza, Roompot Vakanties, NEMO Science Museum, Greenchoice, Dimsum Reizen, Grant Thornton, Tony’s Chocolonely, JCDecaux, Nederland Schoon, Moonen Packaging, het Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier, Gemeente Den Haag, Oerlemans Plastics, EcoChain Technologies, Waterschap AGV/Waternet, Waterschap De Dommel, Royal Lemkes, Omrin, SodaStream, Lipton, Deliveroo, Bever, Center Parcs, Vrumona, Cisco en a.s.r.

PSF Ambassadeurs

Ook enkele ambassadeurs van de Plastic Soup Foundation hielpen mee met opruimacties; singer-songwriter Roos Blufpand in park Transwijk in haar stad Utrecht, tassendesigner Omar Munie vanuit zijn winkel aan het Noordeinde in Den Haag en 3FM-dj Sander Hoogendoorn ook in Utrecht.

Meer informatie

Meer over World Cleanup Day Nederland is te vinden via onze website www.worldcleanupday.nl

Meer over de Litterati-app is te vinden via https://litterati.org/

Berichten op sociale media zijn gemakkelijk te vinden aan de hand van #WorldCleanupDayNL.

Trots: Sander Hoogendoorn van 3FM is onze nieuwe ambassadeur

Amsterdam, 14 september 2018 – Wij zijn trots dat we een nieuwe ambassadeur mogen aankondigen: Sander Hoogendoorn. Sander is bekend als radio-dj bij 3FM. Hij is van maandag tot en met vrijdag dé stem van de ochtendshow van 3FM. Sander is een enorme liefhebber van orka’s en hun leefomgeving. Daarom is hij ambassadeur van de Plastic Soup Foundation geworden. Daar waar je van houdt, wil je beschermen. Als ambassadeur draagt hij zijn steentje bij aan de bescherming van de oceaan.

Dank je wel Sander, en welkom in ons team.

Klik hier om de biografie van Sander te lezen!

,

Opruimsysteem van Boyan Slat de Stille Oceaan opgegaan

Amsterdam, 14 september 2018 – Zaterdag 8 september is het opruimsysteem van Boyan Slat de Stille Oceaan op gegaan. The Ocean Cleanup begint hiermee de eerste grote testfase waarbij een 600 meter lange buis met een scherm van 3 meter diep het plastic afval bij elkaar veegt. Met een schip wordt het afval vervolgens naar het vasteland gebracht. Als deze test goed verloopt, dan worden er meer van dit soort installaties gebouwd die binnen 5 jaar de helft van de 80 miljoen kilo plastic in de Stille Oceaan moeten opruimen. Bekijk hieronder het nieuwsitem dat het RTL Nieuws hieraan besteedde, waarbij ook wij werden geïnterviewd (vanaf minuut 8:00-10:12):

Het project heeft een enorme impact gehad op de bewustwording van de plasticsoep. Wij wensen Boyan daarom ook veel succes en zijn erg benieuwd naar de resultaten! Ook willen we hem aanmoedigen om installaties voor rivieren te ontwikkelen; 80% van al het afval komt namelijk vanuit de rivieren in de zee terecht.

Uiteindelijk moet de oplossing gevonden worden in het voorkomen van al het plastic afval dat nu in het milieu terechtkomt. Sinds onze oprichting in 2011 proberen we dit doel te bereiken door bronnen van plasticsoep aan te pakken, zoals microplastics in cosmetica en synthetische vezels uit kleding.

Ongekend zware lobby industrie tegen voorstellen Europese Commissie

Amsterdam, 14 september 2018 – Met het mes op de keel toont de Europese plastic- en verpakkingsindustrie haar ware gezicht. De Europese commissie heeft afgelopen mei een nieuwe Richtlijn voorgesteld. Kern daarvan is om de eenmalige plastic verpakkingen aan te pakken door een aantal plastic producten te verbieden (zoals rietjes en wegwerpbestek) en producenten verantwoordelijk te maken voor de afvalfase van hun producten.

De verpakkingsindustrie heeft afgelopen maand op de voorstellen gereageerd met een verklaring die ondertekend werd door 68 industriële organisaties. Voor Nederland tekende het Afvalfonds en voor België Fost Plus.

De verklaring ageert met name tegen artikel 8 waarin staat dat de producenten verantwoordelijk worden gemaakt voor het opruimen van eenmalig gebruikt zwerfplastic. Niet de industrie is verantwoordelijk, staat in de verklaring, maar de vervuilende burgers zelf. Er is een gebrek aan bewustzijn en de vuilnisophaal is slecht georganiseerd. Achterliggend doel van de lobby is evident tweeledig: ongelimiteerd plastic te kunnen blijven produceren en minimalisering van de kosten.

Een alliantie van milieuorganisaties, waaronder de Plastic Soup Foundation, heeft haar grote bezorgdheid over deze opstelling geuit in een verklaring waarin punt voor punt de argumenten van de industrie worden weersproken. De industrie moet de voorgestelde Richtlijn niet aanvallen maar juist omarmen, hun eigen verantwoordelijkheid erkennen en die niet op de consument blijven afschuiven.

SCRAPbook: Luchtfoto’s brengen zwerfvuil in Schotland in beeld

Amsterdam, 13 augustus 2018 – Op 15 september is het World Cleanup Day en overal ter wereld gaan mensen op pad om zwerfvuil op te ruimen. In sommige landen is dat gemakkelijker gezegd dan gedaan. Schotland is zo’n land, met weinig mensen en een grillige, moeilijk toegankelijke kust. Alleen al de kust van het vasteland is zo’n 10.000 km lang. Op afgelegen plekken wordt nooit opgeruimd en neemt het zwerfvuil alleen maar toe. Vanuit de lucht is echter goed te zien waar zich hotspots van zwerfvuil bevinden.

De milieuorganisatie Marine Conservation Society heeft samen met piloten van de charity Sky Watch Civil Air Patrol een unieke manier bedacht om dit probleem aan te pakken. Vanuit de lucht worden foto’s met GPS-tagging gemaakt van het zwerfvuil. Er is een speciale site, met een kaart van Schotland waarop de foto’s te zien zijn.

SCRAPbook heeft twee doelen. Enerzijds weten vrijwilligers precies waar ze naar toe moeten om de troep op te ruimen en hebben ze van tevoren al een idee van de omvang. Op deze manier is een efficiënte aanpak mogelijk. Het tweede doel is het in kaart brengen van zwerfvuil langs de Schotse kust. Door de ontoegankelijkheid van de kust is het inzicht tot nu toe zeer gebrekkig en er zijn zelfs plekken die nog nooit zijn schoongemaakt. Om hoeveel zwerfvuil gaat het en welke plekken zijn het meest vervuild? Dit inzicht kan helpen om maatregelen te nemen om verdere vervuiling tegen te gaan.

Meehelpen met de World Cleanup Day in Nederland? Meld je hier aan.

Lees ook: Citizen Science: gemotiveerd opruimen van zwerfafval